My respects to Aravot daily and doctors.am Everyone in Armenia and Diaspora should read this

There were times in recent past that popular Armenian Aravot daily was known for its homophobic publications. When it was the case, I made it very clear on a number of my posts of what I think of it, with the hope that change will come. I have to say, that over the last few months, Aravot daily changed significantly, and for better, much better, posting number of neutral to positive reflections on sexuality, sexual orientation, gay people. Yesterday’s publication by Aravot on sexual orientation, with the use of correct terminology and calls to respect diversity, based on doctors.am publication, gives me hope that change did come, indeed. Let's hope, this trend will be sustainable. When praise is due, praise is due. I hope that Armenian media will follow suit.

Everyone, absolutely everyone in Armenia and Diaspora should read this. My thumbs up to doctors.am website for its highly professional and invaluable educational role.

Սեռական կողմնորոշվածության տեսակները

Սեռական կողմնորոշվածությունը բնորոշվում է մշտական հուզական, զգայական, զգացմունքային և սեքսուալ հակումներով որոշակի սեռի անձանց հանդեպ: Գոյություն ունեն սեռական կողմնորոշվածության երեք տեսակներ՝ տարասեռական, նույնասեռական և երկսեռական:

Տարասեռականը բնորոշվում է անձի սեքսուալ հակումով դեպի հակառակ սեռի ներկայացուցիչը: Տարասեռական կողմնորոշվածություն ունեցողները բավականություն են ստանում միայն հակառակ սեռի ներկայացուցիչների հետ կենակցելուց:

Նույնասեռականը բնորոշվում է անձի սեքսուալ հակումով դեպի նույն սեռի ներկայացուցիչները: Նույնասեռական կողմնորոշվածություն ունեցողները բավականություն են ստանում իրենց իսկ սեռին պատկանող ներկայացուցիչների հետ կենակցելուց:

Երկսեռականը բնորոշվում է անձի սեքսուալ հակումով դեպի և՛ իր սեռի, և՛ հակառակ սեռի ներկայացուցիչը: Երկսեռական կողմնորոշվածություն ունեցողները բավականություն են ստանում և՛ տղամարդու, և՛ կնոջ հետ կենակցելուց:

Մարդու սեռականության ամբողջական պատկերը ստանալու հարցում կարևոր դեր են խաղում անձի հոգեբանական և սոցիալական սեռերի բնութագրումը: Անհրաժեշտ է սեռական կողմնորոշվածությունը տարանջատել սեռական վարքագծից: Ինչպես սեռական կողմնորոշվածությունը, այնպես էլ սեռական վարքագիծը կարող է լինել տարասեռական, նույնասեռական և երկսեռական: Հարկ է ընդգծել, որ եթե անձը ցուցաբերում է այնպիսի սեռական վարքագիծ, որը միանգամայն տարբերվում է իր սեռական կողմնորոշվածությունից, ապա տվյալ անձի մոտ բացակայում են սեռական կողմնորոշվածությանը բնորոշ հակումները: Օրինակ, բոլոր տարասեռական կողմնորոշվածություն ունեցող անձինք, հայտնվելով այնպիսի միջավայրում, ուր բացակայում են հակառակ սեռի ներկայացուցիչներ (կալանավայրեր, բանակ), կամ զուտ կենսափորձի նպատակով, երբեմն էլ՝ ալկոհոլի, թմրամիջոցների կամ այլ ազդակների ազդեցության տակ, նրանք կարող են ունենալ պատահական սեռական հարաբերություններ նույն սեռի ներկայացուցչի հետ: Այլ ազդակների բացակայության դեպքում տարասեռականները կամ չեն կիրառում նույնասեռական վարքագիծ, կամ էլ կիրառում են՝ որոշակի շահադիտական նկատառումներից ելնելով (օրինակ՝ մարմնավաճառները փող վաստակելու նպատակով): Այս դեպքում արդեն տարասեռականը հանդես է բերում նույնասեռական վարքագիծ:

Այսօր դեռևս գոյություն չունեն հստակ պարզաբանումներ մարդու սեռական կողմնորոշվածության ծագումնաբանության և պատճառաբանության վերաբերյալ՝ լինի այն տարասեռական, նույնասեռական, թե՝ երկսեռական: Գոյություն ունեցող բոլոր վարկածներն էլ թերի են և պահանջում են հետագա ուսումնասիրություն՝ դրանք ապացուցելու կամ հերքելու նպատակով:

Ինչպիսին էլ որ լինի մարդու սեռական կողմնորոշվածությունը, այն պահանջում է հարգալից, հանդուրժողական վերաբերմունք, ինչպես նաև սեռական բազմազանությունը որպես այդպիսին ընդունելու խրախուսում, իսկ որոշ դեպքերում՝ մասնագիտական խնամք և աջակցություն:

*picture - via doctors.am

Open Letter Against Intolerance

This Open Letter is prepared by the Women-Oriented Women’s (WOW) Collective (Queering Yerevan blog) against homophobia, hate and intolerance spread by recent publications in Armenian media as well as statements by some representatives of civil society and politicians in response to Armenia’s endorsement of the UN gay rights statement.

(For background, please read here, here, and here)

Unzipped and Unzipped: Gay Armenia endorse this Open Letter.

To sign the letter, please visit Queering Yerevan (Armenian version; English version). Thank you!!

Open Letter (in English)

Բաց նամակ

Հայաստանի կառավարության կողմից ՄԱԿ–ի` միասեռականների իրավունքները պաշտպանող հռչակագրի ստորագրումից ի վեր (դեկտեմբեր, 2008), պաշտոնական ու ընդդիմական մամուլում բազմապատկվել են միասեռականների դեմ արտահայտվող հռետորությունները։ Շատ լրատվամիջոցներ հրատարակում են լրագրողական տեսանկյունից տգետ հոդվածներ, որոնք առավելագույնս թաղային բամբասանք են հիշեցնում։ Նման երևույթները կարելի էր աչքաթող անել, եթե շատ դեպքերում զանգվածային մամուլը չվտանգվեր դառնալու ատելության ու անհանդուրժողականության խոսափող։ Առավել ցավալին այն է, որ այս հրապարակումները նույնիսկ չեն ցուցադրում տարրական լրագրողական պրոֆեսիոնալիզմի նշույլ՝ հասարակ հետազոտական տնային աշխատանք։

Չեն հասցեագրվում տարրական հարցեր, ինչպիսիք են՝ ի՞նչ է միասեռությունը, ովքե՞ր են միասեռականները Հայաստանում, ինչպե՞ս են ապրում, տարբե՞ր են առավել լայն հասարակությունից, թե՞ ոչ (իհարկե, նման հարցադրումները միանշանակ պատասխան չունեն)։ Չնայած նույնիսկ հարցադրումների բացակայությանը՝ միասեռական տղամարդիկ միանշանակ բնութագրվում են որպես ազգային անվտանգությանը սպառնացող խնդիր, Արևմուտքի «անկումնային» բարքերի արդյունք, այլասերվածության օրինակ, պաթոլոգիա, իսկ կանայք ընդհանրապես անտեսվում են կամ քարկոծվում՝ կնոջ ընդունված ավանդական կերպարին չհամապատասխանելու համար։

Վերջին շրջանում միասեռականների նկատմամբ ատելություն սերմանող ու հնարավոր բռնության տեղիք տվող հրապարակումներից է Առավոտ թերթում լույս տեսած ՀԱՅ ԼԵՍԲՈՒՀԻՆԵՐՆ ԱԿՏԻՎԱՑԵԼ ԵՆ հոդվածը (Առավոտ, 22 հունվար http://new.aravot.am/am/articles/culture/54469/view), նույն թերթում տպված Հանրապետական կուսակցության երիտասարդ «աստղ» Էդվարդ Շարմազանովի այն հայտարարությունը, թե ինքը «կտրուկ դեմ է» միասեռականներին և բնապահպան ու «Հանուն Կայուն Մարդկային Զարգացման» ասոցիացիայի նախագահ Կարինե Դանիելյանի հայտարարությունը. «Միշտ համարվել է, որ մարդկանց մոտ 4-5 տոկոսը ունի այդպիսի շեղումներ , դա եղել է դարերով ի վեր և ընկալվել է որպես հիվանդություն, որպես շեղում» (Սեռական փոքրամասնությունների շահերը պաշտպանող քաղաքական հայտարարությունը դժգոհություններ է առաջացրել
[ 2009/01/12 16:00 ] ՀԵՏՔ, հասարակություն, Քրիստինե Աղալարյան):

Հավատացած լինելով, որ նման հայտարարությունները մեծապես տգիտության արդյունք են, որն արտահայտվում է ճնշող հայրիշխանական համակարգը պաշտպանելով ու ներկայացնելով որպես համազգային արժեք, բայց և այնպես գիտակցելով, որ հեղինակավոր պետական գործիչների կողմից արտահայտված կարծիքները կարող են հասարակության կողմից ընկալվել որպես պաշտոնական քաղաքականություն, քաղաքացիական հասարակության կառույցները և մի խումբ անհատ անձինք խստորեն դատապարտում են ատելություն ու անհանդուրժողականություն տարածող հայտարարությունները։ Վերջիններս անտեսում են քաղաքական/հասարակական/մշակութային գործչի պատասխանատվությունը առավել լայն հասարակության նկատմամբ, ինչպես նաև Հայաստանում ապրող միասեռականների կենսական անվտանգությունն ու կոնկրետ փորձառությունը՝ որպես հասարակության մաս։

Կոչ ենք անում պետական գործիչներին, լրագրողներին, ուսուցիչներին, բժիշկներին և հասարակության լայն շերտերի հետ գործ ունեցող այլ մասնագիտությունների տեր մարդկանց ու ընդհանրապես բոլոր քաղաքացիներին, ծանոթանալ միասեռական կանանց ու տղամարդկանց հուզող խնդիրներին, միասեռականությանն առնչվող ժամանակակից սոցիոլոգիական, մշակութաբանական գրականությանը, ինչպես նաև Հայաստանում բնակվող միասեռականների հասարակական ակտիվիստական գործունեությանը։

Խնդրում ենք ստորագրել վերը շարադրված բաց նամակը և ըստ ցանկության ավելացնել սեփական մտորումներն ու հայտարարությունները։

Կանանց Ուղղված Կանայք (queeringyerevan.blogspot.com)
24 հունվար, 2009